Türkiye’de paslanmaz çelik sektörü, Çin başta olmak üzere Uzak Doğu ülkelerinden düşük fiyatlarla gelen ürünlerin baskısı altında. Yerli üreticiler, maliyetlerin altında satılan ithal ürünlerin pazarı ele geçirdiğini ve bu durumun sürdürülebilir olmadığını dile getiriyor. Avrupa Birliği’nin Çin ve Endonezya menşeli ürünlere karşı uyguladığı anti-damping vergileri, benzer tedbirlerin Türkiye’de de gündeme gelmesine neden oldu. Kibar Holding CEO’su Haluk Kayabaşı, ucuz ithalatın yarattığı haksız rekabetin uzun vadede sektörü çöküşe sürükleyebileceğini vurguladı: “Bugün ucuz görünen ithalat, yarın fiyatların dış üreticiler tarafından tek taraflı belirlenmesi anlamına gelir. Yerli üretim kapasitesini korumazsak, hem üretim gücümüz zayıflar hem de dışa bağımlılık artar.”
“Demir-Çelik Türkiye Ekonomisinin Temel Sütunu”
Kayabaşı, demir-çelik sektörünün Türkiye için stratejik öneme sahip olduğunun altını çizerek, dampingli fiyatların yalnızca ekonomik değil, aynı zamanda yapısal bir tehdit oluşturduğunu söyledi: “2024’ü başarıyla kapatmamıza rağmen 2025 yılı sektörümüz için zorlu başladı. 2022’den bu yana zararına satış yapan üreticiler ayakta kalmaya çalışıyor. Eğer Uzak Doğu firmalarının pazardaki ağırlığı artarsa, sanayimiz dışa bağımlı hale gelir.” Türkiye’nin yıllık soğuk haddelenmiş paslanmaz çelik tüketiminin 400–450 bin ton olduğunu, bunun yüzde 80’inin ithalatla karşılandığını belirten Kayabaşı, “Oysa biz bu ihtiyacın yüzde 70’ini karşılayabilecek kapasiteye sahibiz” dedi.
Ticaret Bakanlığı’na Başvuru ve Beklentiler
Kayabaşı, damping yapıldığının verilerle sabit olduğunu ve Ticaret Bakanlığı’na resmi başvuruda bulunduklarını açıkladı. İlgili ürün grupları için anti-damping soruşturmasının başlatılması gerektiğini belirterek, “Anti-damping önlemleri istihdamı, üretimi ve yatırımları korumak için kritik. Uygulanırsa üretim kapasitemiz büyür, maliyetler düşer, istihdam artar” dedi. Paslanmaz Çelik Sanayi Derneği (PASSAD) Genel Sekreteri Erdem Şireli, paslanmaz çeliğin otomotivden savunma sanayisine kadar birçok alanda stratejik öneme sahip olduğunu hatırlattı: “KAAN gibi savunma projelerinde kullanılan yüksek ısıya dayanıklı parçalar, yerli paslanmaz çelik olmadan üretilemez. Eğer dışa bağımlı olursak, kriz anlarında üretim durur. Damping yalnızca ekonomik değil, aynı zamanda ulusal güvenlik meselesidir.”
Sektörden Ortak Duruş Çağrısı
Posco Assan CEO’su Ji Seob Choi, dampingli ürünlere karşı mücadelenin yalnızca firmaların değil, tüm sektörün ortak davası olduğunu söyledi: “Çin ve Endonezya’dan gelen ürünler çoğu zaman maliyetin altında satılıyor. Bu, Türkiye pazarının dışarıdan kontrol edilmesi demek. Bugün ucuz görünen bu ürünler, yarın üretici kalmadığında fiyatların fahiş şekilde artmasına yol açacak. Avrupa %30, ABD ise %50’lere varan anti-damping önlemleriyle sanayisini koruyor. Türkiye de aynı adımları atmalı.”
Genel Değerlendirme
Türkiye paslanmaz çelik sektörü, dışa bağımlılığın artması ve yerli üreticinin zayıflaması riskine karşı anti-damping önlemleri talep ediyor. Sektör temsilcileri, hem ekonomik sürdürülebilirlik hem de ulusal güvenlik açısından bu adımın ertelenemez olduğunu vurguluyor. Anti-damping kararının alınması halinde Türkiye yalnızca ithalat bağımlılığını azaltmakla kalmayacak, aynı zamanda bölgesel bir üretim üssü olma konumunu da güçlendirecek.
