Kırmızı et piyasasında tüketicileri yakından ilgilendiren yeni bir fiyat düzenlemesi yapıldı. Et ve Süt Kurumu (ESK), uzun süredir sabit fiyatla satışa sunduğu kıyma ve kuşbaşı ürünlerinde zam kararı aldı. PERDER üyesi marketler aracılığıyla vatandaşlara piyasa fiyatlarının altında ulaştırılan kırmızı et ürünlerinde yapılan artışla birlikte kıyma ve kuşbaşının satış fiyatları önemli ölçüde yükseldi.
Yaklaşık bir yıldır değişmeyen fiyat tarifesinin güncellenmesi, gıda enflasyonu ve et sektöründeki maliyet artışlarının yeniden gündeme gelmesine neden oldu. Özellikle beyaz et sektörüne yönelik yürütülen soruşturmaların sürdüğü bir dönemde gelen zam kararı, kırmızı et piyasasındaki gelişmeleri de dikkatlerin odağına taşıdı.
Bir yıllık sabit fiyat uygulaması sona erdi
Et ve Süt Kurumu tarafından desteklenen uygun fiyatlı et satış uygulamasında son fiyat güncellemesi Ağustos 2025'te yapılmıştı. Aradan geçen yaklaşık 10 aylık sürede fiyatlar sabit tutulurken, artan üretim maliyetleri ve piyasa koşulları nedeniyle yeni bir düzenlemeye gidildi. Yeni tarifeyle birlikte ESK'nın PERDER üyesi marketler üzerinden satışa sunduğu ürünlerde yüzde 24 ile yüzde 28 arasında değişen oranlarda fiyat artışı gerçekleşti. Uzmanlar, son dönemde yem, enerji, işçilik ve lojistik maliyetlerinde yaşanan yükselişin kırmızı et sektöründeki fiyat baskısını artırdığını belirtiyor.
Kıyma ve kuşbaşı fiyatları yükseldi
Yapılan düzenlemeyle daha önce kilogramı 485 liradan satılan kıymanın fiyatı 600 liraya çıkarıldı. Böylece kıyma fiyatında yaklaşık yüzde 24'lük artış gerçekleşmiş oldu. Kuşbaşı etin kilogram fiyatı ise 510 liradan 650 liraya yükseldi. Bu ürün grubundaki artış oranı yüzde 27'nin üzerine çıktı. Yeni fiyatlar, Et ve Süt Kurumu'nun destekli satış yaptığı marketlerde uygulanmaya başlandı.
Piyasa fiyatlarının altında kalmaya devam ediyor
Fiyat artışına rağmen ESK tarafından satılan et ürünlerinin serbest piyasaya kıyasla daha düşük seviyede olduğu görülüyor. Piyasada kıymanın kilogram fiyatı bölgelere ve satış noktalarına göre 600 ila 1000 lira arasında değişirken, kuşbaşı et fiyatları ise 800 ila 1200 lira seviyelerine kadar çıkabiliyor. Bu nedenle Et ve Süt Kurumu'nun sunduğu fiyatların hâlâ tüketiciler açısından avantaj sağladığı belirtiliyor.
Amaç piyasayı dengelemek
Et ve Süt Kurumu, özellikle dar gelirli vatandaşların uygun fiyatlı kırmızı ete erişimini sağlamak amacıyla belirli market zincirleri üzerinden satış gerçekleştiriyor. Uygulama aynı zamanda piyasadaki aşırı fiyat hareketlerini dengelemeyi ve arz-talep dengesine katkı sağlamayı hedefliyor. Sektör temsilcileri, kurumun piyasa düzenleyici rolünün devam ettiğini ancak maliyetlerdeki yükseliş nedeniyle fiyat güncellemelerinin kaçınılmaz hale geldiğini ifade ediyor.
Et sektöründe maliyet baskısı sürüyor
Son dönemde hayvancılık sektöründe yem maliyetleri başta olmak üzere üretim giderlerinde yaşanan artışlar üreticiler üzerinde baskı oluşturuyor. Bunun yanında enerji fiyatları, nakliye giderleri ve işletme maliyetlerindeki yükseliş de kırmızı et fiyatlarını etkileyen temel unsurlar arasında yer alıyor. Uzmanlar, maliyet baskılarının devam etmesi halinde yılın ikinci yarısında et fiyatlarının seyrinin yakından takip edilmesi gerektiğini belirtiyor.
Beyaz et soruşturmasının gölgesinde geldi
Fiyat düzenlemesinin, beyaz et sektörüne yönelik yürütülen soruşturmanın devam ettiği bir dönemde gelmesi de dikkat çekti. Sektörde faaliyet gösteren bazı firmalara yönelik incelemeler sürerken, tüketicilerin temel protein kaynakları arasında yer alan et ürünlerindeki fiyat hareketleri kamuoyunda yakından izleniyor. Ekonomistler, hem kırmızı hem de beyaz et piyasasında rekabet koşullarının korunmasının ve üretim maliyetlerinin kontrol altında tutulmasının gıda enflasyonu açısından kritik önem taşıdığı görüşünde birleşiyor.
