İkinci el otomobil piyasasını yakından ilgilendiren önemli bir düzenleme yılbaşında yürürlüğe giriyor. Araç alım-satım işlemlerinde bugüne kadar uygulanmayan tescil ve satış harcı, 1 Ocak itibarıyla resmen hayata geçiriliyor. Yeni uygulamayla birlikte hem bireysel alıcı ve satıcılar hem de sektör temsilcileri için maliyet kalemleri yeniden şekillenmiş olacak. Vergi kanunları ile bazı kanun ve kanun hükmünde kararnamelerde değişiklik yapılmasına ilişkin 7566 sayılı Kanun, Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Kanun kapsamında motorlu kara taşıtlarının satış ve devir işlemlerinde uygulanacak harç oranı binde 2 olarak belirlendi. Düzenleme, özellikle ikinci el araç piyasasında kayıt dışılığın önlenmesi ve noter satış bedellerinin gerçek değerler üzerinden beyan edilmesini teşvik etmeyi amaçlıyor.
Harç bin liradan az olamayacak
Yeni sistemde dikkat çeken bir diğer unsur ise asgari harç tutarı oldu. Buna göre araç satışlarında hesaplanan harç tutarı bin liranın altında olamayacak. Satış bedeli düşük gösterilse dahi, işlem sırasında en az bin lira harç ödenecek. Örneğin:
- Satış bedeli 1 milyon lira olan bir araç için ödenecek harç 2 bin lira
- Satış bedeli 400 bin lira olan bir araçta binde 2 oranı 800 liraya denk gelse bile, asgari tutar nedeniyle bin lira harç alınacak
- Harç hesaplaması, noter satış sözleşmesinde yer alan bedel üzerinden “Satış bedeli x 2 / 1000” formülüyle yapılacak.
Yetki belgeli galericilere istisna
Düzenleme, ikinci el motorlu kara taşıtı ticareti yetki belgesi bulunan işletmeleri ise kapsam dışında bırakıyor. Buna göre yetki belgeli galericilere yapılan satışlarda harç alınmayacak. Bu istisnanın, kurumsal ve kayıtlı ticaretin desteklenmesi amacıyla getirildiği belirtiliyor. Sektör temsilcileri, bu adımın bireysel satışlarla ticari satışlar arasındaki ayrımı daha net hale getireceğini ve yetki belgesine sahip işletmelerin önemini artıracağını ifade ediyor.
Piyasaya etkisi yakından izlenecek
Yeni harç uygulamasının, özellikle yılın ilk aylarında ikinci el araç satışlarında geçici bir yavaşlamaya neden olabileceği değerlendiriliyor. Uzmanlara göre bazı alıcı ve satıcılar, ek maliyet nedeniyle alım-satım kararlarını erteleyebilir. Öte yandan düzenlemenin uzun vadede şeffaf fiyat oluşumunu desteklemesi ve düşük bedel gösterme uygulamalarını azaltması bekleniyor. Vergi ve otomotiv uzmanları, vatandaşların mağduriyet yaşamaması için noter satış işlemleri öncesinde harç tutarını dikkate alarak bütçe planlaması yapmaları gerektiği uyarısında bulunuyor.
1 Ocak’tan sonra geçerli olacak
Özetle, ikinci el araç alım-satımında harç dönemi 1 Ocak itibarıyla başlıyor. Yeni yıl ile birlikte noter satış masraflarına ek olarak binde 2 oranında harç ödemesi yapılacak, bu tutar bin liradan az olmayacak. Uygulama, yetki belgeli galericilere yapılan satışlar dışında tüm araç devir işlemlerini kapsayacak. Otomobil piyasasında dengeleri etkilemesi beklenen düzenlemenin, önümüzdeki süreçte satış adetleri ve fiyat davranışları üzerindeki etkisi yakından izlenecek.
