Resmi Gazete’de yayımlanan Cumhurbaşkanı Kararı ile esnafın vergilendirilmesinde kapsamlı bir değişikliğe gidildi. Türkiye genelinde 30 büyükşehirde nüfusu 30 binin üzerindeki ilçelerde faaliyet gösteren esnafın önemli bir bölümü, gerçek usulde vergilendirme kapsamına alındı. Böylece basit usulde vergilendirmeden yararlanan mükellef sayısı daralırken, şehir içi yolcu taşımacılığı yapan taksi ve dolmuş esnafı da gerçek usule geçti.
Vergi Tabanı Genişliyor
Yeni Ekonomi Danışmanlık A.Ş Kurucu Ortağı Nazmi Karyağdı, düzenlemenin uzun süredir tartışılan vergi tabanını genişletme hedefi doğrultusunda önemli bir adım olduğuna dikkat çekti. Karyağdı, işletmeler için defter tutma, fiş ve fatura düzenleme gibi yükümlülüklerin ek maliyet doğuracağını, Maliye’nin ise daha fazla denetim yüküyle karşı karşıya kalacağını ifade etti.
Siyasi Cesaret ve Bütçe Açığı Vurgusu
Güncel Grup Yönetim Kurulu Başkanı Yılmaz Sezer, alınan kararın yalnızca küçük esnafı değil, dolaylı olarak geniş halk kitlelerini de etkileyeceğini belirtti. Sezer’e göre, bütçenin gelir ihtiyacı bu düzenlemeyi hızlandırdı: “Esnafın büyük kısmı gerçek usule geçirildi. Bu, bütçe açığının yeni vergilerle kapatılmaya çalışıldığının göstergesidir.” TEPAV Ekonomik ve Yapısal Politikalar Merkezi Direktörü Dr. Burcu Aydın, geçişin vergi adaleti açısından kritik olduğunu vurgularken, küçük işletmeler için maliyet baskısına dikkat çekti: “Gerçek usulle vergilendirme, mükellefler için daha fazla vergi yükü demek. Ancak Maliye açısından kayıt dışılığın azalması ve gelir artışı sağlayacak.”
Kimler Gerçek Usulde Vergilendirilecek?
Yeni düzenlemeye göre:
- Emtia imalatı ve satışı yapanlar,
- İnşaat işiyle uğraşanlar,
- Motorlu taşıt bakım-onarım işletmeleri,
- Lokanta ve benzeri hizmet sektörleri,
- Eğlence ve istirahat işletmeleri,
- Şehir içi yolcu taşımacılığı yapanlar,
- artık gerçek usulde vergilendirilecek.
Esnafta Hareketlilik: 8 Ayda 74 Bin Kepenk Kapandı
TESK verilerine göre 2025’in ilk 8 ayında 209 bin 391 işyeri açılırken, 74 bin 302 işyeri kapandı. Açılışlarda geçen yıla göre yüzde 22 artış görülürken, kapanışlarda yüzde 2,6’lık sınırlı artış yaşandı. Bu tablo, esnafın zorlu koşullara rağmen ticari faaliyete devam etme isteğini ortaya koyarken, artan vergi yükü sonrasında kapanışların hızlanabileceği endişesini de beraberinde getiriyor. Yeni düzenleme ile esnaf için vergi yükü artarken, Maliye tarafında gelir tabanı genişliyor. Düzenleme, hem vergi adaletinin sağlanması hem de bütçe açıklarının kapatılması açısından önemli bir adım olarak görülüyor. Ancak küçük ölçekli işletmeler için ek maliyet ve bürokratik yük, önümüzdeki dönemin en kritik tartışma başlığı olacak.
