Anayasa Mahkemesi, uzun yıllardır kamuoyunda tartışma konusu olan süresiz nafaka uygulamasına ilişkin kritik bir dosyayı gündemine aldı. Boşanma sonrası hükmedilen yoksulluk nafakasının süresiz olarak ödenmesini düzenleyen hükmün iptali istemi, Yüksek Mahkeme'nin Genel Kurulu tarafından esastan görüşülerek karara bağlanacak. Verilecek kararın, aile hukuku alanında son yılların en önemli yargı kararlarından biri olması bekleniyor.
Tartışmaların odağında yer alan düzenleme, Türk Medeni Kanunu'nun 175. maddesinde yer alıyor. Söz konusu maddeye göre boşanma nedeniyle yoksulluğa düşecek taraf, kusurunun diğer eşten daha ağır olmaması şartıyla mali gücü oranında diğer taraftan süresiz nafaka talep edebiliyor. Düzenleme kapsamında nafaka yükümlüsünün kusurlu olması ise aranmıyor.
Başvuru Antalya'dan geldi
Sürecin başlangıcı, Antalya 12. Aile Mahkemesi'nin önüne gelen bir dava oldu. Mahkeme, baktığı dosyada uygulanan hükmün Anayasa'ya aykırı olabileceği değerlendirmesiyle konuyu Anayasa Mahkemesi'ne taşıdı. Başvuruda özellikle nafakanın herhangi bir süre sınırı olmaksızın ömür boyu devam edebilmesinin hukuk devleti, ölçülülük ve eşitlik ilkeleri bakımından yeniden değerlendirilmesi gerektiği savunuldu.
Başvurunun kabul edilmesinin ardından dosya Anayasa Mahkemesi Genel Kurulu'nun gündemine alındı ve esastan incelenmesine karar verildi.
Üç farklı karar ihtimali bulunuyor
Yüksek Mahkeme'nin önünde üç farklı seçenek bulunuyor. Mahkeme, mevcut düzenlemenin Anayasa'ya uygun olduğuna karar vererek iptal talebini reddedebilir. İkinci seçenek olarak, süresiz nafaka hükmünü Anayasa'ya aykırı bularak iptal edebilir. Üçüncü ihtimal ise dosyanın daha kapsamlı değerlendirme yapılması amacıyla ertelenmesi olarak öne çıkıyor.
Özellikle iptal kararı verilmesi halinde nafaka sisteminde yeni bir yasal düzenleme ihtiyacı doğabileceği ve konunun yeniden Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin gündemine gelebileceği değerlendiriliyor.
Yıllardır tartışılan konu
Süresiz nafaka uygulaması uzun süredir hukukçular, sivil toplum kuruluşları ve taraflar arasında tartışılıyor. Düzenlemeyi savunanlar, boşanma sonrasında ekonomik açıdan dezavantajlı duruma düşen eşin korunmasının sosyal devlet anlayışının bir gereği olduğunu ifade ediyor.
Düzenlemeye karşı çıkanlar ise kısa süreli evliliklerde dahi ömür boyu nafaka yükümlülüğü doğabilmesinin adalet duygusunu zedelediğini ve taraflar arasında yeni mağduriyetlere neden olduğunu savunuyor. Bu nedenle nafakaya belirli bir süre sınırı getirilmesi yönündeki talepler uzun süredir kamuoyunda dile getiriliyor.
Kararın geniş etkileri olabilir
Anayasa Mahkemesi'nin vereceği karar yalnızca yeni açılacak davaları değil, nafaka hukukunun geleceğini de etkileyebilecek nitelik taşıyor. Hukuk çevreleri, kararın aile hukuku alanındaki uygulamalara yön vereceğini ve nafaka sistemine ilişkin yeni tartışmaları beraberinde getirebileceğini belirtiyor.
Kamuoyunun yakından takip ettiği dosyada çıkacak karar, boşanma davaları ve yoksulluk nafakası uygulaması açısından emsal niteliğinde sonuçlar doğurabilecek önemli bir dönüm noktası olarak değerlendiriliyor.
