Ticaret Bakanlığı’nın hazırladığı yeni Hal Yasası taslağı, sebze ve meyve piyasasında köklü değişiklikler getiriyor. Tasarı ile üretici birliklerine daha fazla destek sağlanırken, zincir marketlere doğrudan üreticiden alım zorunluluğu getiriliyor. Düzenlemenin TBMM’nin 1 Ekim’de açılışının ardından gündeme alınması bekleniyor.
Taslak Ne Getiriyor?
- Üreticiye Destek: Üretici birliklerine toptancı hallerinde ücretsiz alan tahsis edilecek. Ayrıca kira, nakliye ve depolama giderlerinde devlet desteği sağlanacak. Bu adımın, üreticinin maliyetlerini azaltarak tüketiciye daha uygun fiyatla ürün ulaşmasını sağlaması hedefleniyor.
- Zorunlu Alım: Zincir marketler, raflarına koydukları sebze ve meyvenin en az %20’sini doğrudan üreticiden almak zorunda olacak. Bu şartı yerine getirmeyen işletmelere yıllık 50 milyon TL’ye kadar ceza uygulanacak.
- Aracı Yasağı: Aynı hal içinde komisyoncular arasında mal devri yasaklanacak. Böylece fiyat manipülasyonu ve stokçuluğun önüne geçilmesi hedefleniyor.
- Cezalarda Artış: Serbest rekabeti bozucu davranışlarda verilen cezalar yükseltilecek. Mevcut durumda 177 bin TL olan para cezaları, yeni düzenlemeyle 1 milyon TL’ye kadar çıkarılacak.
- Bozulmuş Ürünler: Usule aykırı ürün imhası yapanlara 200 bin TL idari para cezası kesilecek. Böylece hem tüketici sağlığı korunacak hem de kayıt dışı uygulamalar engellenecek.
AMaç: Aracılık Maliyetlerini Azaltmak
Ticaret Bakanı Ömer Bolat, hazırlanan düzenlemenin amacını “aracılık maliyetlerini azaltmak ve vatandaşın ürüne daha uygun fiyatla ulaşmasını sağlamak” sözleriyle özetledi. Yeni yasa ile üretici ve tüketici arasındaki zincirin kısaltılması, fiyat dalgalanmalarının önlenmesi ve kayıt dışılığın azaltılması planlanıyor.
1 Ekim Sonrası Meclis’te
Yeni Hal Yasası’nın, Meclis’in 1 Ekim’de açılışının ardından gündeme alınması ve hızla yasalaşması bekleniyor. Düzenleme ile hem üreticilerin korunması hem de tüketicilerin daha makul fiyatlarla ürünlere erişiminin sağlanması amaçlanıyor.
