Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), Temmuz 2025 dönemine ilişkin Finansal Kesim Dışındaki Firmaların Döviz Varlık ve Yükümlülükleri Tablosunu açıkladı. Buna göre reel sektörün net döviz pozisyonu açığı 182,6 milyar dolar seviyesinde gerçekleşti. Açık, bir önceki ay olan haziran dönemine kıyasla 3,7 milyar dolar azaldı. Temmuz ayında firmaların döviz varlıklarında 3,8 milyar dolar artış yaşandı. Bu artışta;
- İhracat alacaklarındaki 1,5 milyar dolar,
- Yurt içi bankalardaki mevduatlardaki 984 milyon dolar,
- Yurt dışına doğrudan sermaye yatırımlarındaki 767 milyon dolar,
- Türev varlıklardaki 381 milyon dolar,
- Menkul kıymetlerdeki 145 milyon dolar artış etkili oldu.
Yükümlülükler sınırlı arttı
Aynı dönemde firmaların döviz yükümlülükleri ise yalnızca 17 milyon dolar yükseldi.
- İthalat borçları 766 milyon dolar,
- Türev yükümlülükler 244 milyon dolar,
- Yurt içinden sağlanan nakdi krediler 26 milyon dolar artış gösterdi.
Buna karşın yurt dışından sağlanan krediler 1 milyar doların üzerinde azalış kaydetti.
Kısa vadeli pozisyon fazlası genişledi
Temmuz 2025 itibarıyla kısa vadeli döviz varlıkları 137,7 milyar dolar, kısa vadeli yükümlülükler ise 131,1 milyar dolar olarak kaydedildi. Böylece kısa vadeli net döviz pozisyonu fazlası 6,65 milyar dolara yükseldi. Bu rakam, haziran ayına göre 2,2 milyar dolar artışa işaret etti. Yükümlülüklerin vade dağılımı incelendiğinde; yurt içinden sağlanan kısa vadeli krediler 528 milyon dolar azaldı, uzun vadeli krediler ise 554 milyon dolar arttı. Yurt dışından sağlanan kredilerde ise kısa vadeli olanlarda 851 milyon dolarlık artış, uzun vadeli kredilerde ise 1,1 milyar dolarlık düşüş görüldü. Son veriler, reel sektörün döviz açığında bir miktar iyileşmeye işaret etse de, 182,6 milyar dolarlık net açık hala dikkat çekici boyutta. Uzmanlar, kısa vadeli pozisyon fazlasının artmasını olumlu değerlendirirken, uzun vadeli yükümlülüklerdeki düşüşün firmaların borçlanma yapısında yeniden dengelenme ihtiyacını gündeme getirdiğini belirtiyor.
