Küresel petrol piyasasında 2025 yılı, düşük fiyat baskısı ve zayıf talebin etkisiyle dünya devlerinin bilançolarında belirgin bir daralmaya yol açtı. Dünyanın en büyük 12 petrol şirketinin Ocak–Eylül döneminde elde ettiği toplam kâr, geçen yılın aynı dönemine göre yaklaşık 26 milyar dolar azalarak 186 milyar dolardan 160 milyar dolara geriledi. Böylece sektörün toplam kârı yüzde 14 oranında düştü. Listedeki petrol devleri arasında en yüksek kârı yine Saudi Aramco elde etti ancak şirketin kârı geçen yıla kıyasla yüzde 6,5 düşerek 78,8 milyar dolara geriledi. ABD’li ExxonMobil ise kârını yüzde 14,5 azaltarak 22,3 milyar dolar seviyesinde açıkladı. Küresel enerji devlerinin 9 aylık kâr performansındaki düşüş, petrol fiyatlarındaki yumuşama, talep tarafındaki sıkışma ve jeopolitik risklerin yarattığı piyasa baskısıyla ilişkilendiriliyor.
En Büyük Kayıp EquInor’da
En keskin düşüş ise Norveçli enerji devi Equinor'da görüldü. Şirketin kârı %40,5 azalarak 4,4 milyar dolara geriledi. Diğer büyük şirketlerin kâr değişimleri şöyle gerçekleşti:
- Shell: Yüzde 23,5 düşüş – 15,3 milyar dolar
- TotalEnergies: Yüzde 15,2 düşüş – 11,7 milyar dolar
- Chevron: Yüzde 34 düşüş – 9,5 milyar dolar
- bp: Yüzde 23,4 düşüş – 5,9 milyar dolar
- Eni: Yüzde 13,7 düşüş – 4,4 milyar dolar
- Schlumberger: Yüzde 26,5 düşüş – 2,5 milyar dolar
- ConocoPhillips: Yüzde 4,8 düşüş – 2 milyar dolar
- Baker Hughes: Yüzde 5,5 düşüş – 1,7 milyar dolar
- Halliburton: Yüzde 25 düşüş – 1,5 milyon dolar
Bu tablo, petrol devlerinin neredeyse tamamında net karların çift haneli oranlarda gerilediğini ortaya koyuyor.
Uzmanlar Uyardı: “Fiyatlarda Kalıcı Toparlanma Beklentisi Zayıf”
Primary Vision Network Enerji ve Ekonomi Analisti Osama Rizvi, petrol fiyatları üzerindeki baskının 2025 boyunca farklı faktörlerle pekiştiğini belirterek şu değerlendirmeyi yaptı: “Zayıf talep, ABD’deki gümrük tarifesi krizinin derinleşmesi ve jeopolitik riskler fiyatları aşağı çekti. Kârlılıktaki daralmanın temel nedeni petrol fiyatlarındaki gerileme.” Rizvi ayrıca ABD Enerji Enformasyon İdaresi’nin (EIA) Kasım 2025 raporunu hatırlatarak petrol fiyatlarının gelecek yıl bu yılın ortalamasının da altında seyredeceğinin öngörüldüğünü söyledi: “Bu görünüm, 2026’da da petrol devlerinin kârlılık baskısıyla karşı karşıya kalacağına işaret ediyor. Zaman zaman kısa süreli sıçramalar olabilir ancak kalıcı bir yükseliş olasılığı zayıf.”
“Japonya’dan gelecek sinyaller önemli”
Küresel talep tarafında ABD ekonomisindeki belirsizlik, Çin’deki geçici yavaşlama ve Euro Bölgesi’ndeki yapısal sorunların tüketimi sınırladığını belirten Rizvi, özellikle Japonya’nın göstergelerinin dikkatle izlenmesi gerektiğini vurguladı: “Japonya’nın ekonomik hareketliliği, küresel petrol tüketiminin nabzını tutan kritik sinyaller verecek.” Londra merkezli Energy Intelligence Group’un Petrol Piyasaları Ekonomisti Julien Mathonniere, küresel petrol piyasasında arz fazlasının belirginleştiğini ve bu fazlanın 2026’ya kadar sürebileceğini belirtti: “Fiyatların piyasayı yeniden dengelemesi için özellikle OPEC dışı üretimde baskılanma gerekebilir. Bu da şirketler için 2026’ya doğru yeni kâr baskıları anlamına geliyor.” Mathonniere ayrıca büyük şirketlerin analist beklentilerini karşılamayı başardığını ancak yüksek borçluluk, düşen nakit akışları ve düşük petrol fiyatlarının özellikle küçük üreticiler için ciddi risk oluşturduğunu ifade etti.
Brent 2026’da 50–60 dolar bandında olabilir
Mathonniere'nin fiyat beklentisi ise olumsuz:
- Bu yıl Brent ortalama: 68 dolar
- Gelecek yıl Brent ortalama: 65 dolar
- 2026 boyunca beklenen bant: 50–60 dolar
Stok birikimlerinin arttığı bir piyasada fiyatların aşağı yönlü seyrinin sürmesi bekleniyor.
