Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu’nun (EPDK) hazırladığı yeni düzenleme taslağı, Türkiye’de yalnızca dört tesiste üretimi yapılan biyoetanolün benzinle harmanlama oranını yüzde 2’den yüzde 1’e indirmeyi öngörüyor. Çevre dostu bu yakıtın kullanımında planlanan düşüş, sektör temsilcilerinin tepkisini çekti. Kararın bu haliyle yürürlüğe girmesi, yaklaşık 500 milyon dolarlık yatırımın riske girmesi anlamına geliyor.
2014’te yüzde 3’e Çıkmıştı, Şimdi yüzde 1’e Düşürülüyor
Türkiye’de biyoetanolün benzine karıştırılması süreci, AB çevre politikaları doğrultusunda 2014 yılında yüzde 3 oranında başladı. Pandemi döneminde kolonya ve dezenfektan ihtiyacı için geçici olarak askıya alınan uygulama, 2023 itibarıyla yüzde 2 seviyesinde sürdürülüyordu. Ancak EPDK’nın yeni taslağı bu oranı yüzde 1’e çekmeyi hedefliyor. Biyoetanol fosil yakıtlara kıyasla çevreci ve sürdürülebilir bir yakıt olarak öne çıkıyor. Benzinle karıştırıldığında yüzde 35 oranında oksijen içeriyor ve bu sayede motorlarda yanmayı iyileştiriyor. Aynı zamanda karbon monoksit ve azot oksit gibi zararlı gazların salımını azaltarak hava kirliliğiyle mücadeleye katkı sağlıyor. Özellikle büyük şehirlerde trafik kaynaklı zehirli gaz tabakalarının azalmasında kritik rol oynuyor.
Sektörden Tepkiler: “Milli Üretim Zarar Görecek”
Biyoetanol Üreticileri Derneği Yönetim Kurulu Üyesi ve Tezkim Tarımsal Kimya A.Ş. Genel Müdürü Mehmet Ufuk Tezcan, düzenlemenin milli üretim, istihdam ve çevre açısından ciddi tehditler barındırdığını vurguladı.
Tezcan’ın açıklamalarından öne çıkan başlıklar:
- Yerli tarım ürünleri işlenemez hale gelecek.
- Tesisler kapasite düşürmek veya kapanmak zorunda kalacak.
- İstihdam kaybı yaşanacak, milli yatırımlar boşa gidecek.
- Zararlı gaz salınımları artacak.
Tezcan, Türkiye’nin fosil yakıtlarda dışa bağımlılığını azaltmak için biyoetanol üretiminin desteklenmesi gerektiğini belirterek, “Dünya ülkeleri oranları yükseltirken biz neden düşürüyoruz?” sorusunu gündeme taşıdı.
Dünya Uygulamalarıyla Kıyaslama
Türkiye’de oran yüzde 2 seviyesindeyken, Avrupa ülkelerinde bu oran yüzde 10, ABD’de yüzde 10–20, Brezilya’da ise %30’un üzerinde. Brezilya, önümüzdeki yıllarda ortalamayı yüzde 50’ye çıkarmayı hedefliyor. Tezcan, Türkiye’nin en azından pandemi öncesi uygulanan yüzde 3 seviyesine dönmesi gerektiğini ve kademeli olarak dünya standartlarına yaklaşmasının elzem olduğunu savunuyor. Sektör temsilcileri, EPDK’nın taslağının bu haliyle yürürlüğe girmesinin milli üretimi bitirme riski taşıdığını ifade ediyor. Çevresel faydaları, enerji arz güvenliği ve milli yatırımlara etkisi göz önüne alındığında, biyoetanol harmanlama oranının düşürülmesi yerine artırılması gerektiği vurgulanıyor.