EKONOMİ yazarı Alaattin Aktaş, CNBC-e'de yayımlanan 4'te Ekonomi programında yatırım fonlarında yaşanan sorunların yalnızca yatırımcılarla sınırlı kalmayabileceğini söyledi. Aktaş, şirketlerin borç ödeme ve finansman güçlüğü yaşaması halinde üretim, satış ve istihdamda yeni baskılar oluşabileceğini değerlendirdi.
Fonlardaki kayıp şirketlerin nakit akışını zorluyor
Aktaş, yatırım fonlarında yaşanan kayıpların şirketlerin finansmanını ve piyasadaki nakit akışını olumsuz etkilediğini belirtti. Fon krizinin finans piyasalarından reel ekonomiye yayılabileceğini ifade eden Aktaş, tahvil borçlarının geri ödenmesinde yaşanacak sıkıntıların başka işletmeleri de etkileyebileceğini söyledi.
Aktaş'a göre şirket kesimindeki sıkıntıların büyümesi, üretimin ve satışların etkilenmesine yol açabilir. Bu zincirin devamında ise işten çıkarmaların gündeme gelmesi beklenebilir. Aktaş, bu risk için, "İşçi çıkarmalarının gündeme geldiğini göreceğiz" ifadesini kullandı.
187 milyar liralık tahvil borcu ve kısa vade baskısı
Aktaş, finansal olmayan kuruluşların 23 Ekim itibarıyla tahvil borcu bakiyesinin 187 milyar liraya ulaştığını, bunun 130 milyar liralık bölümünün kısa vadeli olduğunu aktardı. Kısa vadeli borçların ne kadarının kasım ve aralık aylarında ödeneceğine ilişkin ayrıntılı veri bulunmadığını da söyledi.
Merkez Bankasının şirketlerin yıl sonuna kadar vadesi gelen tahvillerini ödemek için kullanacakları kredileri büyüme sınırının dışında tutmasına rağmen bankaların kredi vermekte isteksiz davranabileceğini belirten Aktaş, bunun nedenini geri dönüşte sorun yaşanabileceği beklentisine bağladı. Ona göre bankacılık sistemi, sorunlu bir kredi vermektense kredi açmamayı tercih edebiliyor.
Likidite sıkışıklığı ve ara ödemelere yönelik beklenti
Aktaş, Takasbank Para Piyasası'nda ciddi bir likidite sıkışıklığı yaşandığını, şirketlerin ve faktoring kuruluşlarının kaynak bulmakta zorlandığını ifade etti. Geçtiğimiz haftalarda bir gün birkaç saatliğine havuzun tamamen kuruduğunu ve kamu bankaları eliyle kaynak aktarıldığını da söyledi.
Fon yatırımcılarına yönelik ara ödemelere değinen Aktaş, 1 milyon liraya kadar ödeme yapılacağı yönündeki açıklamaların bazı yatırımcılarda yanlış beklenti yarattığını belirtti. Ona göre, "1 milyon liraya kadar" ifadesi gözden kaçınca, bazı yatırımcılar beklediklerinden daha düşük tutarlarla yetinmek zorunda kaldı. Aktaş ayrıca fonlara yatırım yapanların dışında, fonların portföyündeki bazı hisse senetlerinde de yüzde 80, 90 ve 95'e varan kayıplar yaşandığını söyledi.
Bu içerik bilgilendirme amacı taşır. Yatırım tavsiyesi değildir.
Temsili illüstrasyon
Kaynak: Ekonomim.
