Ticaret Bakanlığı tarafından hazırlanan yeni yönetmelik, Türkiye’de hızla büyüyen yenilenmiş teknoloji pazarında kapsamlı bir dönüşümün kapısını aralıyor. “Yenilenmiş Ürünlerin Satışı Hakkında Yönetmelik” ile birlikte hem tüketici haklarının genişletilmesi hem de sektörün daha şeffaf ve denetlenebilir hale getirilmesi hedefleniyor. Yeni düzenlemenin en kritik başlıklarından biri, her yenilenmiş cihaz için oluşturulacak dijital kimlik sistemi olacak. Bu sistem sayesinde tüketiciler satın alacakları ürünün geçmişine detaylı şekilde erişebilecek.
Yenilenmiş Ürün Bilgi Sistemi (YÜBİS) üzerinden:
- Cihazda değiştirilen parçalar
- Uygulanan test süreçleri
- Yenileme aşamasının tüm detayları
kayıt altına alınacak. Böylece ikinci el ürünlerde en büyük sorunlardan biri olan belirsizlik önemli ölçüde ortadan kaldırılacak.
14 gün koşulsuz iade hakkı genişletiliyor
Düzenleme kapsamında tüketici lehine önemli bir adım daha atılıyor. Yenilenmiş ürünlerde 14 gün şartsız iade hakkı getiriliyor. Bu hak yalnızca e-ticaret işlemleriyle sınırlı kalmayacak; fiziksel mağazalardan yapılan alışverişlerde de geçerli olacak. Ayrıca ödeme süreçlerinin doğrudan yenileme merkezleri üzerinden yürütülmesi planlanıyor. Bu sayede tüketiciler, olası sorunlarda doğrudan kurumsal muhataplarla iletişim kurabilecek.
Ürün kapsamı genişliyor: televizyonlar dahil ediliyor
Mevcut uygulamada cep telefonu, tablet, akıllı saat, oyun konsolu ve modemler yenilenmiş ürün kategorisinde yer alırken, yeni düzenleme ile birlikte televizyonlar da sisteme dahil ediliyor. Bu genişleme, özellikle yüksek maliyetli elektronik ürünlerde tüketici güvenini artırmayı ve pazarın büyümesini desteklemeyi amaçlıyor. Yönetmelik, sadece tüketici tarafını değil, sektör oyuncularını da doğrudan etkiliyor. Yenileme merkezleri için belirlenen asgari sermaye şartının 30 milyon liradan 100 milyon liraya çıkarılması planlanıyor. Bu adım ile sektörde daha güçlü, kurumsal ve denetlenebilir yapıların faaliyet göstermesi hedefleniyor.
Döngüsel ekonomi ve sürdürülebilirlik vurgusu
Yeni sistem, yalnızca ticari düzenleme olmanın ötesinde çevresel hedefler de içeriyor. Elektronik atıkların azaltılması, ürünlerin yeniden ekonomiye kazandırılması ve kaynak verimliliğinin artırılması, düzenlemenin temel amaçları arasında yer alıyor. Bu yaklaşım, Türkiye’de döngüsel ekonomi modelinin güçlenmesine katkı sağlayacak önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.
