Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, İstanbul Finans Merkezi’nde düzenlenen Anadolu Ajansı Katılım Finans Zirvesi’nde yaptığı açıklamalarda küresel ekonomide yaşanan şokların Türkiye ekonomisi üzerindeki etkilerine dikkat çekti. Büyümede ivme kaybı riskinin bulunduğunu belirten Şimşek, buna rağmen ekonomi programının kararlılıkla sürdürüleceğini vurgulayarak “Şok büyük ancak yönetilebilir” mesajı verdi.
Küresel ölçekte artan jeopolitik gerilimler, enerji fiyatlarındaki yükseliş ve sıkılaşan finansal koşulların ekonomiler üzerinde baskı oluşturduğunu ifade eden Şimşek, Türkiye’nin enerji arz güvenliği, üretim çeşitliliği ve rezerv yeterliliği sayesinde benzer ülkelere göre daha dayanıklı bir konumda olduğunu söyledi.
“Büyümede ivme kaybı riskiyle karşı karşıyayız”
Şimşek, küresel ekonomide belirsizliklerin yüksek olduğu bir dönemden geçildiğini belirterek Türkiye ekonomisinin de bu süreçten etkilendiğini ifade etti. Küresel faizlerin yüksek seyretmesi ve dünya genelinde artan borçluluğun önemli riskler yarattığını söyleyen Şimşek, uzun vadeli tahvil faizlerinde dramatik artışlar yaşandığını ve finansal koşulların daha sıkı hale geldiğini kaydetti. Ekonomide yaşanan zorluklara rağmen mevcut programın sürdürüleceğini belirten Şimşek, “Programı rayında tutmak için ne gerekiyorsa yapacağız” dedi.
“Çok büyük bir şok söz konusu”
Bakan Şimşek, küresel emtia piyasalarında yaşanan gelişmelerin büyük bir ekonomik şok yarattığını belirtti. Özellikle enerji ve petro-kimya ürünlerinde yaşanan fiyat artışlarının dünya genelinde enflasyon baskısını artırdığını ifade eden Şimşek, yalnızca petrol değil doğal gaz, gübre, helyum ve nafta gibi ürünlerde de ciddi maliyet artışları görüldüğünü söyledi. Türkiye’nin enerji tarafında önemli avantajlara sahip olduğunu belirten Şimşek, Hürmüz Boğazı’na bağımlılığın düşük seviyede olmasının arz güvenliği açısından kritik önemde olduğunu ifade etti. Şimşek, uzun yıllardır uygulanan pazar ve ürün çeşitlendirme stratejisinin Türkiye’nin dayanıklılığını artırdığını vurguladı.
“Şok büyük ama yönetilebilir”
Ekonomi yönetiminin yaşanan gelişmelere karşı hazırlıklı olduğunu belirten Şimşek, Türkiye’nin son dönemde önemli tampon mekanizmaları oluşturduğunu söyledi. Merkez Bankası rezervlerinin yeterli seviyede bulunduğunu ifade eden Şimşek, Türkiye’nin en düşük seviyede bile yaklaşık 5 aylık ithalatı karşılayabilecek rezerv kapasitesine sahip olduğunu kaydetti. Ülke risk priminde ilk etapta yükseliş yaşandığını ancak sonrasında piyasaların Türkiye’nin verdiği ekonomik tepkileri olumlu değerlendirdiğini belirten Şimşek, Türkiye’nin benzer gelişmekte olan ülkelerden pozitif ayrıştığını söyledi.
Enflasyon beklentilerinde bozulma mesajı
Şimşek, küresel emtia fiyatlarındaki artış nedeniyle enflasyon beklentilerinde bir miktar bozulma yaşandığını kabul etti. Özellikle TL cinsinden tahvil faizlerinde yaklaşık 400 baz puanlık yükseliş görüldüğünü belirten Şimşek, buna rağmen döviz cinsinden uzun vadeli tahvillerde ciddi bir bozulma olmadığını ifade etti. Ekonomistler, küresel enerji ve emtia fiyatlarındaki yükselişin Türkiye dahil birçok ülkede enflasyon görünümünü zorlaştırdığına dikkat çekiyor.
“Kamuda tasarruf konusunda hassasız”
Kamuda harcama disiplinine büyük önem verdiklerini söyleyen Şimşek, tasarruf politikalarının sürdürüldüğünü belirtti. Petrol fiyatlarındaki yükselişin vatandaş ve sanayici üzerindeki etkisini azaltmak amacıyla çeşitli tedbirlerin devreye alındığını kaydeden Şimşek, ekonomi yönetiminin mali disiplinden taviz vermeden süreci yönettiğini ifade etti.
“Terörsüz Türkiye en büyük fırsat penceresi”
Bakan Şimşek konuşmasında Türkiye’nin uzun vadeli büyüme potansiyeline ilişkin mesajlar da verdi. Özellikle Güneydoğu Anadolu ve Doğu Anadolu bölgelerinin yeni büyüme merkezleri olabileceğini belirten Şimşek, terörün etkisinin azalmasının bölgesel kalkınmayı hızlandıracağını söyledi. GAP bölgesinin genç nüfus ve altyapı avantajıyla Türkiye ekonomisinin yeni büyüme motorlarından biri haline gelebileceğini ifade eden Şimşek, “Terörsüz Türkiye ülkemizin önündeki en büyük fırsat penceresi” dedi.
Dijital ve yeşil dönüşüm vurgusu
Şimşek, Türkiye’nin dijital dönüşüm ve yeşil dönüşüm süreçlerini kaçırmaması gerektiğini de vurguladı. Büyük ölçekli veri merkezi yatırımlarının sürdüğünü belirten Şimşek, yapay zeka teknolojileriyle bağlantılı enerji yatırımlarının da önem kazandığını ifade etti. Nükleer enerji yatırımlarının bu kapsamda stratejik rol oynayacağını söyledi. Savunma sanayisindeki teknolojik dönüşümün Türkiye açısından önemli fırsatlar sunduğunu belirten Şimşek, savaş sonrası dönemde yeni enerji ve ticaret koridorlarının gündeme geleceğini ve Türkiye’nin bu süreçte merkez ülkelerden biri olacağını dile getirdi.
Varlık barışı mesajı
Şimşek, yeni varlık barışı uygulamasına ilişkin detaylar da paylaştı. Sisteme uzun süre dahil edilen varlıklardan vergi alınmayacağını belirten Şimşek, kısa süreli giriş-çıkışlarda ise yüzde 5 vergi uygulanacağını açıkladı. Amaçlarının bankacılık ve sermaye piyasalarını güçlendirmek olduğunu belirten Şimşek, yatırımcı dostu ve sade bir sistem oluşturmayı hedeflediklerini söyledi.
