Küresel enerji piyasalarında sert fiyat hareketleri yaşandı. İran’ın yaklaşık 10 haftadır devam eden savaşı sona erdirmeye yönelik olarak ABD tarafından sunulan yeni teklifi değerlendirmeye alması, petrol ve doğalgaz fiyatlarında güçlü düşüşe neden oldu. Piyasalarda özellikle Hürmüz Boğazı’ndaki enerji sevkiyatının yeniden normale dönebileceği beklentisi fiyatlamaları hızla değiştirdi. Yatırımcılar olası bir ateşkes ve enerji arzının yeniden güvenli hale gelmesi ihtimalini fiyatlamaya başladı.
Brent petrol sert geriledi
Küresel piyasalarda Brent petrol fiyatı yüzde 8’e yakın değer kaybederek varil başına 101,27 dolara kadar geriledi. ABD ham petrolü fiyatlarında da yüzde 7’nin üzerinde düşüş yaşandı. Enerji piyasalarında görülen sert geri çekilmenin temel nedeni, İran ile ABD arasında diplomatik çözüm ihtimalinin güç kazanması oldu.
Avrupa doğalgaz fiyatlarında çift haneli düşüş
Petrol piyasasının yanı sıra Avrupa doğalgaz fiyatlarında da dikkat çekici bir düşüş yaşandı. Avrupa doğalgaz fiyatları yaklaşık yüzde 14 gerileyerek son dönemin en sert düşüşlerinden birini kaydetti. Uzmanlar, enerji arzına yönelik risklerin azalması halinde doğalgaz piyasasında da rahatlama yaşanabileceğini belirtiyor.
Gözler İran’ın vereceği yanıta çevrildi
Konuya yakın kaynaklara göre Washington yönetiminin hazırladığı tek sayfalık mutabakat taslağı İran tarafından değerlendirilmeye alındı. Taslak kapsamında İran’ın anlaşmayı kabul etmesi halinde stratejik öneme sahip Hürmüz Boğazı’nın kademeli olarak yeniden açılması planlanıyor. Ayrıca İran limanlarına yönelik ABD ablukasının kaldırılması da teklif maddeleri arasında yer alıyor. Piyasalar şimdi İran’ın ABD teklifine vereceği resmi yanıta odaklanmış durumda.
Hürmüz Boğazı enerji piyasaları için kritik önemde
Küresel petrol ticaretinin önemli bölümünün geçtiği Hürmüz Boğazı’nda yaşanan gerilim son haftalarda enerji fiyatlarında sert yükselişe neden olmuştu. Boğazdaki çatışmalar ve deniz trafiğine yönelik riskler, piyasalarda arz endişelerini artırmıştı. Olası anlaşmayla birlikte enerji sevkiyatının yeniden güvenli hale gelmesi bekleniyor. Uzmanlar, Hürmüz Boğazı’ndaki normalleşmenin küresel enerji piyasalarında rahatlama yaratabileceğini ifade ediyor.
ABD ve İran arasında görüşmeler sürüyor
Kaynaklara göre taraflar arasında henüz nihai bir anlaşmaya ulaşılmış değil. İran’ın nükleer programına ilişkin detaylı görüşmelerin ise ilerleyen süreçte ele alınacağı belirtiliyor. ABD Başkanı Donald Trump yaptığı açıklamada teklif konusunda “temkinli iyimser” olduğunu ifade etti. Trump, ABD’nin İran ile yürüttüğü savaşı kısa sürede sona erdirebileceğini dile getirdi.
Trump’ın açıklamaları piyasaları etkiledi
ABD Başkanı Donald Trump’ın yaptığı açıklamalar enerji piyasalarında dalgalanmayı artırdı. Trump, İran’ın ABD’nin sunduğu barış teklifini reddetmesi halinde “bombalamaların başlayacağını” ifade etti. Bu açıklamanın ardından petrol ve doğalgaz fiyatları gün içindeki kayıplarının bir kısmını geri aldı. Piyasalarda diplomatik çözüm ihtimali kadar yeni bir askeri gerilim riski de fiyatlanmaya devam ediyor.
İran’ın yanıtı iki gün içinde bekleniyor
Konuya yakın kaynaklar, İran yönetiminin ABD teklifine yanıtını önümüzdeki iki gün içinde arabulucu Pakistan üzerinden iletmesinin beklendiğini aktardı. İran tarafı ise yaptığı açıklamada yeni protokol kapsamında Hürmüz Boğazı’ndan güvenli geçişin sağlanacağını bildirdi. Bu gelişme enerji piyasalarında iyimser beklentileri güçlendirdi.
Piyasalar barış ihtimalini fiyatlıyor
BOK Financial Securities Kıdemli Başkan Yardımcısı Dennis Kissler, piyasaların olası bir barış anlaşmasını fiyatlamaya çalıştığını ancak süreçteki belirsizliklerin devam ettiğini söyledi. Analistler, enerji fiyatlarının önümüzdeki günlerde İran’dan gelecek resmi açıklamalar ve ABD’nin diplomatik adımlarına göre yön bulacağını belirtiyor. Uzmanlara göre olası bir ateşkesin kalıcı hale gelmesi durumunda petrol ve doğalgaz fiyatlarında aşağı yönlü baskı sürebilir.
