Pandemi sonrası dönemde konut arzının hızla artmasına karşın talebin zayıflamasıyla ciddi bir stok sorunuyla karşı karşıya kalan Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti, satılamayan konutları ekonomiye kazandırmak amacıyla yeni bir modeli masaya koydu. Buna göre, belirlenecek parasal limit dâhilinde konut satın alan Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlarına, KKTC vatandaşlığı verilmesi planlanıyor. Yaklaşık 20 ila 25 bin adet satılamayan konutun bulunduğu KKTC’de, bu adımın hem inşaat sektörünü rahatlatması hem de ekonomiye yeni bir ivme kazandırması hedefleniyor. Modelin yalnızca T.C. vatandaşlarını kapsaması ve yabancı ülke vatandaşlarına uygulanmaması öngörülüyor.
“Pandemi Talebi Arzı Aştı, Sonrası Stok Krizi Getirdi”
Sürece ilişkin değerlendirmelerde bulunan Kıbrıs Türk İnşaat Müteahhitleri Birliği Başkanı Cafer Gürcafer, pandemi döneminde yabancı yatırımcı ilgisinin hızlı bir yapılaşmayı beraberinde getirdiğini ancak sonrasında beklenmeyen engellerle karşılaşıldığını ifade etti. Gürcafer, pandemi sürecinde ilk etapta yaklaşık 10 bin konutun hızla satıldığını, ardından artan talep beklentisiyle yeni projelere başlandığını belirterek, “Ancak Rum kesimi kaynaklı siyasi ve hukuki nedenler başta olmak üzere çeşitli faktörler, inşa edilen konutların önemli bir bölümünün satılamamasına yol açtı. Şu anda 20–25 bin bandında bir konut stoku söz konusu” dedi.
Vatandaşlık Paketi Masada
Stokların eritilmesi için hükûmetle uzun süredir temas halinde olduklarını vurgulayan Gürcafer, konunun Türkiye Cumhuriyeti yetkilileriyle de ele alınacağını açıkladı. Bu kapsamda Cevdet Yılmaz ile de görüşmeler yapılmasının planlandığını dile getirdi. Gürcafer, “Ne ölçüde ve hangi detaylarla hayata geçeceğini henüz netleştirmiş değiliz ancak belli bir parasal limit dâhilinde konut alımını içeren bir paketle vatandaşlık verilmesi gündemde. Bu uygulama yalnızca T.C. vatandaşları için geçerli olacak. Amacımız konut stokunu eriterek sektörü yeniden canlandırmak” ifadelerini kullandı.
120 Bin Dolardan Başlayan Fiyatlar
KKTC’de konut fiyatlarının geniş bir bantta seyrettiğini belirten sektör temsilcileri, 120 bin dolar seviyesinden başlayan, 150–200 bin dolar aralığına kadar çıkan çok sayıda seçenek bulunduğunu aktarıyor. Vatandaşlık için belirlenecek alt limitin ise bu fiyat aralığının üzerinde konumlandırılması bekleniyor. Alınan konutların kullanılmadığı dönemlerde turizm amaçlı kiralanabilmesi, yatırımcı açısından önemli bir avantaj olarak görülüyor. Sektör temsilcilerine göre konut kiralamaları, KKTC’de turizm gelirlerinin önemli bir tamamlayıcı unsuru konumunda bulunuyor.
Ekonomiye Çok Yönlü Katkı Hedefleniyor
Planlanan modelin hayata geçirilmesi halinde, yalnızca inşaat sektörünün değil; turizm, hizmet ve yan sektörlerin de hareketlenmesi öngörülüyor. Aynı zamanda kamu maliyesi açısından yeni gelir kalemleri oluşturulması ve uzun süredir atıl kalan projelerin ekonomiye kazandırılması amaçlanıyor. Uzmanlar, konut alımına dayalı vatandaşlık modelinin dikkatli ve sınırlı bir çerçevede uygulanması gerektiğine dikkat çekerken, KKTC’nin mevcut konut stokunu eritmek için kontrollü ve hedefli bir teşvik mekanizmasına yöneldiği görüşünde birleşiyor.