Orta Doğu’da tırmanan gerilim yalnızca askeri ve jeopolitik dengeleri değil, küresel ekonomi ve ABD’nin mali yapısını da etkiliyor. Uzmanlara göre United States ile Iran arasında devam eden çatışmaların maliyeti hızla yükselirken, savaşın günlük maliyeti 800 milyon ile 1 milyar dolar arasında değişiyor. Analistler, çatışmaların uzaması halinde bu maliyetin Washington yönetiminin bütçe dengeleri üzerinde ciddi baskı oluşturabileceğini belirtiyor. Özellikle artan savunma harcamaları ve borçlanma maliyetleri, ABD ekonomisi açısından önemli bir risk faktörü olarak görülüyor.
İlk operasyonların maliyeti milyarlarca doları buldu
Ekonomik analizlere göre çatışmaların ilk günlerinde kullanılan mühimmat ve askeri operasyonların maliyeti oldukça yüksek seviyelere ulaştı. Sadece ilk 48 saat içinde kullanılan mühimmatın maliyetinin yaklaşık 5,6 milyar dolar olduğu hesaplanıyor. Bu rakama savaş uçaklarının operasyon maliyetleri, donanma faaliyetleri, lojistik destek ve diğer askeri giderlerin dahil olmadığı belirtiliyor. Uzmanlara göre tüm operasyonel harcamalar eklendiğinde gerçek maliyetin çok daha yüksek olabileceği değerlendiriliyor.
İki aylık savaşın faturası 65 milyar dolar olabilir
Ekonomik modelleme çalışmalarına göre çatışmaların uzun sürmesi ABD bütçesine önemli bir yük getirebilir. Penn Wharton Budget Model tarafından yapılan analizlere göre savaşın 60 gün sürmesi halinde ABD bütçesine yaklaşık 65 milyar dolar ek maliyet oluşabilir. Faiz giderlerinin de eklenmesi durumunda toplam maliyetin 66,4 milyar dolara kadar çıkabileceği tahmin ediliyor.
ABD bütçe açığı büyüyebilir
ABD’nin mali dengesi halihazırda yüksek borç ve bütçe açığı nedeniyle kırılgan bir görünüm sergiliyor. Congressional Budget Office tahminlerine göre 2026 mali yılında federal bütçe açığının 1,853 trilyon dolar seviyesine ulaşması bekleniyor. Savaşın iki ay sürmesi halinde bütçe açığının milli gelir içindeki payının yüzde 5,8’den yüzde 6’ya yükselmesi öngörülüyor. Bu durum ABD’nin daha fazla borçlanmasına ve faiz ödemelerinin artmasına neden olabilir.
Enerji piyasaları da etkileniyor
Savaşın etkileri yalnızca ABD ekonomisiyle sınırlı kalmıyor. Orta Doğu’daki çatışmalar enerji arzı açısından da risk oluşturuyor. Bölgedeki gerilimin petrol ve doğal gaz piyasalarında fiyatları yukarı yönlü etkilediği belirtiliyor. Enerji fiyatlarındaki artışın küresel enflasyon baskısını artırabileceği ve finansal piyasalarda belirsizliği yükseltebileceği ifade ediliyor. Analistler, çatışmaların uzaması halinde enerji fiyatlarında yeni dalgalanmalar yaşanabileceğine dikkat çekiyor.
Uzayan savaş borç riskini artırabilir
Ekonomistlere göre yüksek askeri harcamalar, artan faiz giderleri ve büyüyen bütçe açığı birleştiğinde ABD’nin mali sürdürülebilirliği konusunda yeni tartışmalar gündeme gelebilir. Uzmanlar, savaşın uzaması halinde Washington yönetiminin hem mali disiplin hem de borç yönetimi açısından daha zorlu bir süreçle karşı karşıya kalabileceğini değerlendiriyor.
