Gayrimenkul piyasasında mart ayı verileri, satış kompozisyonunda dikkat çekici bir dönüşüme işaret etti. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından açıklanan istatistiklere göre, toplam konut satışları yıllık bazda yüzde 2,1 gerileyerek 113 bin 367 oldu. Veriler, satışların sınırlı daralma gösterdiğini ancak finansman tarafında önemli bir hareketlilik yaşandığını ortaya koydu.
İlk el artarken ikinci el geriledi
Mart ayında satış dağılımı şu şekilde gerçekleşti:
- İlk el konut satışları: 35 bin 725 (+%1,3)
- İkinci el konut satışları: 77 bin 642 (-%3,6)
Toplam satışlar içinde ilk elin payı %31,5, ikinci elin payı ise %68,5 olarak kaydedildi.
İpotekli satışlarda güçlü sıçrama
Konut piyasasında en dikkat çekici gelişme krediyle yapılan satışlarda yaşandı:
- İpotekli satışlar: 25 bin 978 (+%35,9)
- Diğer satışlar: 87 bin 389 (-%9,6)
İpotekli satışların toplam içindeki payı %22,9’a yükseldi. Bu artış, kredi koşullarındaki değişimin piyasaya yansıması olarak değerlendiriliyor.
Yabancıya satışta düşüş sürüyor
Yabancı yatırımcıların konut talebinde gerileme devam etti:
- Mart ayında yabancıya satış: 1.353 (-%20)
- Toplam satış içindeki pay: %1,2
En fazla satış yapılan ülkeler:
- Rusya
- İran
- Almanya
Yabancı talebindeki düşüş, döviz bazlı yatırım iştahının zayıfladığına işaret ediyor.
İş yeri satışlarında sert daralma
Konutun yanı sıra ticari gayrimenkulde de düşüş dikkat çekti:
- Toplam iş yeri satışları: 13 bin 499 (-%10,5)
- İlk el satış: -%5,4
- İkinci el satış: -%12,3
Ancak ipotekli iş yeri satışları %60,1 artarak sınırlı bir toparlanma sinyali verdi.
Arındırılmış verilerde gerileme
Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış verilere göre hem ilk el hem de ikinci el konut satışlarında aylık bazda düşüş görüldü. Bu durum, piyasada talebin zayıfladığına işaret ediyor. Mart ayı verileri, konut piyasasında toplam satışların yatay seyrettiğini ancak finansman kaynaklı satışların öne çıktığını gösteriyor. İpotekli satışlardaki artış dikkat çekerken, yabancı talebindeki düşüş ve ikinci el piyasadaki daralma, sektörün kırılgan yapısını koruduğunu ortaya koyuyor.
