2023 yılında memurlara verilen 8 bin 77 liralık seyyanen zammın emekli memurlara da ödenmesi talebiyle açılan dava Anayasa Mahkemesi’ne taşındı. Yerel mahkeme ve istinaf aşamasında reddedilen başvuru sonrası emekli memurların zam talepleri bu kez yüksek yargının gündemine geldi. Başvuruda, seyyanen zam düzenlemesinin emekli memurları kapsam dışında bırakmasının Anayasa’daki eşitlik ilkesine ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’ndeki ayrımcılık yasağına aykırı olduğu savunuldu.
Seyyanen zam tartışması yeniden gündemde
Memurlara 2023 yılında verilen 8 bin 77 liralık seyyanen zam, çalışan kamu personeline uygulanmış ancak emekli memurlara yansıtılmamıştı. Bu durum uzun süredir emekli memurların tepkisine neden olurken, konu yargıya taşınmıştı. Açılan davalarda emekli memurlar, aktif memurlara verilen zammın emeklilere de ödenmesini talep etti.
İstinaf mahkemesi davayı reddetti
Dava sürecinde Ankara Bölge İdare Mahkemesi 11. İdari Dava Dairesi, emekli memurların taleplerini reddetti. Ancak karar sürecinde dikkat çeken bir gelişme yaşandı. Daire Başkanı, düzenlemenin Anayasa’daki eşitlik ilkesi ile Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nde yer alan ayrımcılık yasağına aykırı olabileceği yönünde karşı oy şerhi yazdı. Karşı oy gerekçesinde dosyanın Anayasa Mahkemesi’ne taşınması gerektiği vurgulandı.
Dosya Anayasa Mahkemesi’ne götürüldü
İstinaf başvurusu reddedilen emekli memur Adnan Okur’un avukatı Tacettin Çolak dosyayı bireysel başvuru yoluyla Constitutional Court of Türkiye’ne taşıdı. Başvuruda incelemenin duruşmalı yapılması talep edildi. Ayrıca adil yargılanma hakkı, mülkiyet hakkı, eşitlik ilkesi ve ayrımcılık yasağının ihlal edildiği ileri sürüldü.
“Üç milyon emekli mağdur oluyor” iddiası
Başvuru dilekçesinde, düzenleme nedeniyle yaklaşık üç milyon emekli memurun ekonomik kayıp yaşadığı savunuldu. Hayat pahalılığı ve geçim sıkıntısının emekliler üzerindeki etkisine dikkat çekilen başvuruda, mahkemeden tedbir kararı verilmesi ve yeni yasal düzenleme için TBMM’ye süre tanınması istendi. Başvuruda, seyyanen zamdan yararlanamayan emeklilerin ekonomik olarak her geçen gün daha zor duruma düştüğü ifade edildi.
524 bin liralık maddi kayıp talebi
Başvuruda emekli memur Adnan Okur adına 524 bin 537 liralık maddi zarar talebinde bulunuldu. Ayrıca 1 milyon liralık manevi tazminat talebi de dosyada yer aldı. Başvuruda, 2023 yılından bu yana ödenmeyen seyyanen zamların katsayı artışlarıyla birlikte ciddi maddi kayba yol açtığı savunuldu.
“Kayıp diğer emeklilerde daha yüksek olabilir”
Avukat Tacettin Çolak, müvekkilinin yaşadığı kaybın yaklaşık 524 bin liraya ulaştığını belirterek, bazı emekliler açısından bu rakamın daha yüksek seviyelere çıkabileceğini ifade etti. Çolak, yaşanan durumun 4688 sayılı yasanın ilgili maddesinin uygulanmamasından kaynaklandığını öne sürdü.
AYM kararının emsal olması bekleniyor
Hukuk çevreleri, Anayasa Mahkemesi’nin vereceği kararın milyonlarca emekli memur açısından emsal niteliği taşıyabileceğini değerlendiriyor. Mahkemenin olası ihlal kararı vermesi halinde yeni yasal düzenlemelerin gündeme gelebileceği belirtiliyor. Uzmanlara göre süreç yalnızca maaş farkı değil, sosyal haklar ve eşitlik ilkesi açısından da önemli sonuçlar doğurabilir.
AİHM süreci de gündemde
Avukat Tacettin Çolak, Anayasa Mahkemesi’nden olumsuz karar çıkması halinde dosyanın European Court of Human Rights’ne taşınacağını açıkladı. Çolak, adaletin Türkiye’de sağlanmasını tercih ettiklerini ifade ederek, yüksek mahkemenin vicdani ve hukuki değerlendirme yapacağına inandıklarını söyledi.
Emekli maaşları tartışması sürüyor
Son dönemde yüksek enflasyon ve hayat pahalılığı nedeniyle emekli maaşları kamuoyunda en çok tartışılan başlıklar arasında yer alıyor. Özellikle kamu çalışanlarına verilen ek zamların emekli memurlara yansımaması, emekliler arasında gelir farkı tartışmalarını artırmış durumda. Ekonomi çevreleri, Anayasa Mahkemesi’nin vereceği kararın kamu maliyesi ve emekli maaş sistemi açısından önemli etkiler yaratabileceğini belirtiyor.
