Türkiye'nin enerji ithalatında önemli bir paya sahip olan petrol ve petrol ürünlerinde nisan ayında dikkat çekici bir gerileme yaşandı. Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu'nun (EPDK) yayımladığı verilere göre, toplam petrol ve petrol ürünleri ithalatı geçen yılın aynı ayına kıyasla yüzde 12,6 azalarak 3 milyon 757 bin 501 tona düştü. İthalattaki gerilemede özellikle ham petrol ve motorin alımlarındaki düşüş etkili oldu.
Enerji piyasalarında yaşanan gelişmeler, küresel petrol fiyatlarındaki dalgalanmalar ve rafineri faaliyetlerindeki değişimler Türkiye'nin ithalat rakamlarına da yansırken, sektör temsilcileri önümüzdeki dönemde enerji talebinin seyri ve uluslararası piyasalardaki gelişmelerin yakından takip edileceğini belirtiyor.
Ham petrol ithalatında düşüş sürdü
EPDK'nın Nisan 2026 Petrol Piyasası Sektör Raporu'na göre, Türkiye'nin petrol ithalatının en büyük bölümünü oluşturan ham petrol alımları geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 9,19 azaldı. Böylece ham petrol ithalatı 2 milyon 620 bin 645 ton olarak gerçekleşti.
Uzmanlar, ham petrol ithalatındaki düşüşün rafineri planlamaları, stok yönetimi ve uluslararası piyasalardaki fiyat hareketleriyle bağlantılı olabileceğini ifade ediyor. Özellikle enerji maliyetlerinin küresel ekonomiler üzerindeki etkisi nedeniyle ülkelerin enerji politikalarında daha temkinli hareket ettiği belirtiliyor.
Motorin ithalatında sert gerileme
Nisan ayında en dikkat çekici düşüşlerden biri motorin ithalatında yaşandı. Motorin türlerinin ithalatı geçen yılın aynı ayına göre yüzde 26,22 azalarak 802 bin 329 tona geriledi.
Motorin, Türkiye'de taşımacılık ve sanayi sektörlerinde yoğun kullanılan ürünler arasında yer alırken, ithalattaki bu gerilemenin iç üretim kapasitesi ve talep dengeleriyle ilişkili olabileceği değerlendiriliyor.
İthalatın geri kalan kısmını ise havacılık yakıtları, denizcilik yakıtları ve diğer petrol ürünleri oluşturdu.
Rusya enerji tedarikinde ilk sıradaki yerini korudu
Nisan ayında Türkiye'nin en fazla petrol ve petrol ürünü ithal ettiği ülke yine Rusya oldu. Toplam 1 milyon 758 bin 314 tonluk ithalatla ilk sırada yer alan Rusya'yı 529 bin 551 tonla Kazakistan ve 314 bin 827 tonla Irak takip etti.
Enerji uzmanları, Türkiye'nin enerji arz güvenliği açısından farklı kaynaklardan tedarik stratejisini sürdürdüğünü ancak Rusya'nın petrol tedarikindeki ağırlığının devam ettiğini belirtiyor.
Küresel enerji piyasalarında yaşanan jeopolitik gelişmelerin tedarik zincirleri üzerindeki etkisinin de yakından izlendiği ifade ediliyor.
Benzin satışları yükseldi
Yurt içi tüketim verileri incelendiğinde benzin satışlarında artış yaşandığı görülüyor. Nisan ayında benzin satışları geçen yılın aynı ayına göre yüzde 6,08 artarak 466 bin 449 tona ulaştı.
Uzmanlar, bireysel araç kullanımındaki artış ve mevsimsel hareketliliğin benzin talebini desteklediğini belirtiyor. Özellikle bahar aylarında şehirler arası seyahatlerin artması ve ekonomik faaliyetlerdeki hareketlilik satış rakamlarına yansıyor.
Buna karşın toplam petrol ürünü satışları yüzde 2,06 azalarak 2 milyon 602 bin 949 ton olarak gerçekleşti. Motorin satışları ise yüzde 4,10 düşüşle 2 milyon 4 bin 871 tona geriledi.
İhracatta da düşüş yaşandı
Petrol piyasasında ihracat tarafında da gerileme dikkat çekti. Toplam petrol ürünleri ihracatı geçen yılın aynı ayına göre yüzde 22,78 azalarak 1 milyon 69 bin 143 ton seviyesinde gerçekleşti.
Motorin ihracatında yaşanan yüzde 77,47'lik düşüş ihracat rakamlarını aşağı çeken en önemli unsur oldu. Buna karşılık denizcilik yakıtları ihracatı yüzde 47,82 artış göstererek 98 bin 578 tona yükseldi.
Havacılık yakıtları ihracatı yüzde 14,29 azalarak 508 bin 950 ton olurken, benzin ihracatı ise yüzde 39,98 düşüşle 4 bin 190 ton seviyesinde kaldı.
Rafineri üretiminde karışık tablo
Nisan ayında toplam rafineri petrol ürünleri üretimi de geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 6,07 azalarak 3 milyon 200 bin 59 ton olarak kaydedildi.
Buna rağmen bazı ürün gruplarında üretim artışı yaşandı. Havacılık yakıtları üretimi yüzde 16,61 yükselerek 669 bin 985 tona çıktı. Benzin üretimi de yüzde 5,02 artışla 445 bin 902 ton olarak gerçekleşti.
Motorin üretimi ise yüzde 7,44 azalarak 1 milyon 300 bin 381 tona geriledi. Uzmanlar, üretim verilerindeki farklılaşmanın iç talep ve ihracat stratejilerindeki değişimlerden kaynaklanabileceğini ifade ediyor.
Enerji piyasalarında gözler ikinci yarıda
Sektör temsilcileri, yılın geri kalan döneminde küresel petrol fiyatlarının seyri, jeopolitik gelişmeler ve ekonomik büyüme verilerinin enerji piyasalarını şekillendirmeye devam edeceğini belirtiyor.
Özellikle Orta Doğu'daki gelişmeler ve uluslararası enerji arzındaki değişimlerin Türkiye'nin ithalat ve üretim rakamları üzerinde etkili olabileceği değerlendiriliyor. Enerji uzmanlarına göre önümüzdeki aylarda hem iç talep hem de küresel piyasalardaki gelişmeler petrol sektörünün yönünü belirleyen temel unsurlar olacak.
