Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından açıklanan Eylül 2025 Reel Kesim Güven Endeksi (RKGE) verileri, imalat sanayindeki güven algısında sınırlı dalgalanmaya işaret etti. Mevsimsellikten arındırılmış RKGE, ağustosa göre 0,2 puan artarak 100,8 seviyesine yükselirken, arındırılmamış endeks ise 0,4 puan gerileyerek 100,2 oldu. Böylece reel kesimde güven, temmuz ayındaki seviyesine geri dönmüş oldu.
Endeksi Yukarı Çeken Faktörler
Verilere göre, reel kesimde güveni destekleyen unsurlar arasında:
- Sabit sermaye yatırımlarına yönelik beklentiler,
- Son üç ayda alınan siparişlerdeki artış,
- Mevcut sipariş miktarına dair olumlu algı öne çıktı.
Bu faktörler, firmaların geleceğe dair yatırım iştahının korunduğunu ve üretim talebinin kısmen de olsa güçlendiğini ortaya koydu.
Aşağı Çeken Unsurlar
Öte yandan, endeksi sınırlayan etkenler de dikkat çekti:
- Mevcut mamul stoklarının artması,
- Üretim hacmi ve ihracat siparişlerinde gelecek üç aya yönelik zayıf beklentiler,
- Genel gidişata ilişkin kötümserlik,
- İstihdam beklentilerinde gerileme.
Bu göstergeler, özellikle dış talepteki yavaşlamanın ve iç piyasadaki durgunluğun imalat sanayinde temkinli bir hava yarattığını gösteriyor.
Beklentilerde Zayıflama
Firmaların önümüzdeki döneme dair beklentileri dikkat çekici bir şekilde zayıfladı:
- Gelecek üç aya dair üretim, ihracat ve iç piyasa siparişleri beklentileri düşüş eğiliminde.
- İstihdam beklentileri, artış yönünden azalış yönüne kaydı.
- Buna karşılık, sabit sermaye yatırımlarına dair iştah artış gösterdi.
Üretici fiyat endeksi (ÜFE) beklentisi de eylülde 0,9 puan düşerek %34,5 seviyesinde gerçekleşti. Bu, maliyet baskılarında kısmi bir gevşemeye işaret ediyor.
Genel Görünüm
Eylül verileri, reel kesimde güvenin toparlanma eğilimi göstermekte zorlandığını ortaya koyuyor. Yatırım iştahındaki sınırlı artış olumlu bir sinyal olsa da, iç ve dış talepteki zayıflama ile istihdam beklentilerindeki gerileme sektörde temkinli bir görünümü öne çıkarıyor.
