Türkiye’de ağustos ayında enflasyon beklentileri aşarak yüzde 2,04 seviyesinde gerçekleşti. Yıllık enflasyon ise yüzde 32,95 ile gerilemesini sürdürse de yüksek gelen büyüme rakamları, siyasi tansiyon ve artan tüketici fiyatları, Merkez Bankası’nın 11 Eylül’deki Para Politikası Kurulu (PPK) toplantısına ilişkin beklentileri kökten değiştirdi. Geçen hafta 300 baz puanlık faiz indirimi ihtimalinden bahsedilirken, bugün çoğu uzman indirim beklentisini 100-250 baz puan aralığına çekmiş durumda.
Enflasyon Detayları: Gıda ve Ulaştırma Öne Çıktı
Ağustos enflasyonunun beklentiyi aşmasında en büyük pay gıda fiyatlarının oldu. Gıda ve içecek grubunda yüzde 3,02’lik artış, manşet enflasyonu 0,72 puan yukarı çekti.
- Ekmek ve tahıllar yüzde 5,77 artışla zam şampiyonu oldu.
- Un ve tahıllar yüzde 8,14, ekmek ise yüzde 8,11 yükseldi.
- Taze meyve-sebzede don etkisiyle yüzde 2,25 artış kaydedildi.
Ulaştırmada ise uçak biletlerindeki yüzde 36,43’lük artış ağustosun en dikkat çekici zammı oldu. Konut grubunda kira artışları yüzde 4,61 ile yüksek seyrini sürdürürken, alkollü içkiler ve tütünde yüzde 6’yı aşan artış manşet enflasyonu ayrıca yukarı itti.
Piyasadaki Tepki ve Rezerv Hareketleri
Enflasyon verisi sonrası TL varlıklarda negatif fiyatlama öne çıktı. Dolar ve Euro, TL karşısında değer kazandı. Bankacılık hisseleri sert satış yaşarken, BIST 100 endeksi gün içinde yüzde 2’nin üzerinde geriledi. Bankacılara göre, siyasi gelişmelerin de etkisiyle son iki günde Merkez Bankası rezervlerinden yaklaşık 5 milyar dolara yakın satış yapıldı. CDS primleri ise 270 baz puanın altında görece sakin seyretti.
Uzmanlardan Farklı Senaryolar
- Prof. Dr. Hakan Kara (Bilkent Üniversitesi): “Artık 300 baz puan indirim ihtimali düşük. 200-250 baz puan daha olası görünüyor. Ancak siyasi riskler artarsa pas geçme ihtimali bile gündeme gelebilir.”
- Dr. Altuğ Özaslan (Nurol Portföy): “Reel faizlere bakıldığında 300 baz puanlık indirime hâlâ yer var. Kur, Merkez’in kontrolünde olduğu için faiz indiriminin etkisi sınırlı olabilir.”
- Dr. İnanç Sözer (EMCAP Advisory): “Dezenflasyon süreci sürüyor. Merkez Bankası’nın kredibilitesi için 250 baz puanlık indirimi uygun görüyorum. Yıl sonu politika faiz tahminimiz yüzde 36, enflasyon tahminimiz ise yüzde 28 seviyesinde.”
Siyasi ve Ekonomik Riskler
Piyasalar, 15 Eylül’deki CHP kurultay davası öncesinde Merkez Bankası’nın daha ihtiyatlı adım atabileceğini düşünüyor. Uzmanlar, döviz talebindeki artış ve siyasi tansiyonun karar sürecinde belirleyici olabileceğini vurguluyor.
Bakan Şimşek’ten Mesaj: “Mali Disiplin Sürecek”
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada dezenflasyon sürecinin devam ettiğini ve mali disiplinin kararlılıkla sürdürüleceğini vurguladı. Şimşek, gıdadaki zamların enflasyonu yukarı çektiğini ancak temel mal ve hizmet enflasyonunda gerilemenin sürdüğünü belirtti. Ağustos enflasyonu, Merkez Bankası’nın eylül sınavını daha da kritik hale getirdi. 300 baz puanlık indirim artık zayıf bir ihtimal. Piyasa beklentisi 100-250 baz puan aralığına çekilmiş durumda. Ancak siyasi risklerin tırmanması halinde Merkez Bankası’nın faizi sabit bırakma seçeneğini masaya alabileceği konuşuluyor.
