Gençlerin iş gücü piyasasına daha hızlı katılmasını sağlamak amacıyla kapsamlı bir teşvik programı hayata geçiriliyor. TBMM’ye sunulan mali torba yasa teklifinde yer alan düzenlemeye göre, 18–25 yaş aralığında ilk kez işe girecek gençlerin maaşlarının önemli bir bölümü devlet tarafından karşılanacak. Program kapsamında ücret ve sigorta primlerinin net asgari ücrete karşılık gelen kısmı İşsizlik Sigortası Fonu’ndan ödenecek. Yeni düzenleme için 228 milyar TL kaynak ayrılırken, uygulama ile gençlerin iş hayatına daha güçlü bir başlangıç yapması ve kalıcı istihdama katılımının artırılması hedefleniyor.
İlk altı aylık maaş devlet tarafından ödenecek
Yeni teşvik modeline göre, ilk kez işe başlayacak gençlerin ilk altı aylık maaşı devlet tarafından karşılanacak. Bu kapsamda her bir genç için net asgari ücrete denk gelen 28 bin 75 TL’lik ücret ve sigorta primleri İşsizlik Sigortası Fonu’ndan ödenecek. Programın temel amacı genç istihdamını artırmak ve işverenlerin yeni mezun veya deneyimsiz gençleri istihdam etmesini kolaylaştırmak olarak belirtiliyor. İşverenlere sağlanacak bu mali destek sayesinde gençlerin iş gücü piyasasına daha hızlı dahil olması planlanıyor.
Hedef 250 bin genç
Program kapsamında 2026 yılında 250 bin gencin ilk kez işe yerleştirilmesi hedefleniyor. Uygulamanın kademeli şekilde genişletilmesi planlanırken 2028 yılına kadar toplam 750 bin gence ulaşılması öngörülüyor. İŞKUR koordinasyonunda ve özel sektör iş birliğiyle uygulanacak program sayesinde gençlerin ilk iş deneyimine erişiminin kolaylaştırılması amaçlanıyor. Aynı zamanda gençlerin iş hayatında kalıcı olarak yer almasının teşvik edilmesi hedefleniyor.
İşveren üzerindeki mali yük azalacak
Yeni teşvik modeli, genç istihdamının önündeki en büyük engellerden biri olan maliyet yükünü azaltmayı amaçlıyor. İşverenlerin yeni çalışan istihdam ederken karşılaştığı ücret ve sigorta maliyetlerinin önemli bir bölümünün devlet tarafından karşılanması sayesinde şirketlerin genç çalışan istihdamına daha fazla yönelmesi bekleniyor. Bu sayede gençlerin iş deneyimi kazanması sağlanırken, özel sektörün de nitelikli genç iş gücüne daha kolay erişmesi mümkün olacak.
Genç işsizliğe karşı geçiş mekanizması
Program aynı zamanda genç işsizliğin yapısal etkilerini azaltmayı hedefleyen bir geçiş mekanizması olarak değerlendiriliyor. “İşe İlk Adım” olarak adlandırılan model, gençlerin eğitimden çalışma hayatına geçiş sürecini kolaylaştırmayı amaçlıyor. Uzmanlara göre bu tür destek programları, gençlerin iş deneyimi kazanmasını sağlayarak uzun vadede kalıcı istihdamın artmasına katkı sağlayabilir.
Torba yasayla bütçeye yeni gelirler de planlanıyor
Genç istihdamını destekleyen düzenlemelerin yer aldığı torba yasa teklifinde kamu gelirlerini artırmaya yönelik bazı adımlar da bulunuyor. Buna göre kıymetli taşların ÖTV kapsamına alınmasıyla 1,9 milyar TL, bedelli askerlik ücretindeki artıştan 19,2 milyar TL ve kripto varlık işlemlerinden 4,2 milyar TL gelir elde edilmesi öngörülüyor. Ayrıca yabancılara konut satışında uygulanan tam KDV istisnasının kısmi istisnaya dönüştürülmesiyle 4,3 milyar TL tutarında ek gelir sağlanması planlanıyor. Bunun yanında BOTAŞ’ın sübvansiyon kaynaklı görevlendirme alacaklarından oluşan KDV borçları için 310 milyar TL’lik mahsuplaşma yapılması öngörülürken, kamu taşınmazlarının özelleştirilmesinden 45 milyar TL gelir hedefleniyor.
Deprem bölgesinde tahsilat planı
Torba yasa teklifinde deprem bölgesine yönelik bazı finansman düzenlemeleri de yer alıyor. Buna göre deprem bölgesinde yapılan konut ve işyerlerinde hak sahiplerinin peşin ödeme yapması durumunda 152 milyar TL tahsilat sağlanması planlanıyor. Yeni düzenlemelerle hem genç istihdamının artırılması hem de kamu bütçesine ilave kaynak oluşturulması hedefleniyor. Programın hayata geçirilmesiyle birlikte gençlerin iş hayatına girişinin kolaylaştırılması ve iş gücü piyasasında daha aktif rol almaları amaçlanıyor.
