Ekonomim’in aktardığı bilgilere göre, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın emeklilere yönelik yasal düzenleme açıklaması sonrası gözler yıl sonuna çevrildi. Emekli maaşlarına ilişkin seçenekler arasında seyyanen zam, intibak düzenlemesi ve düşük gelirli emeklilere sosyal destek başlıkları öne çıkıyor.
CNBC-e Ankara Temsilcisi Hazal Ateş’in değerlendirmesinde, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın Kabine Toplantısı sonrasında yaptığı açıklamaların ardından emekli maaşlarında gündeme gelebilecek formüller ele alındı. Ateş’e göre, 2027 bütçesinde düzenleme için mali imkân oluşturulurken, yasal çerçevenin Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin takvimi doğrultusunda yıl sonuna kadar şekillenmesi hedefleniyor.
17,1 milyon kişiyi ilgilendiren başlık
Haberde, Türkiye’de yaklaşık 17,1 milyon kişinin emeklilik ve emeklilik kaynaklı aylıklardan yararlandığı bilgisi yer alıyor. Bu grubun yaklaşık 12,3 milyonunu doğrudan emekli aylığı alanlar oluştururken, kalan bölümünü dul ve yetim aylığı alan vatandaşlar oluşturuyor.
Ateş’in aktardığı bilgilere göre yaklaşık 4 milyon kişi ise 23 bin 552 TL tutarındaki en düşük emekli aylığını alıyor. Bu nedenle yapılacak düzenlemenin yalnızca taban aylığı kapsayıp kapsamayacağı ya da farklı emekli gruplarının gelirlerinde de iyileştirme sağlayıp sağlamayacağı izleniyor.
Masadaki formüller neler?
Emekli maaşları arasındaki farklar, tartışmanın ana başlıklarından biri olarak öne çıkıyor. Gündeme gelen seçenekler arasında seyyanen zam, intibak düzenlemesi ve düşük gelirli emeklilere sosyal destek bulunuyor. Seyyanen zam, tüm emekli aylıklarına eşit tutarda ilave artış yapılması anlamına geliyor.
İntibak düzenlemesi ise prim ödeme süresi, prim tutarı ve emeklilik koşulları arasındaki farklılıkların maaşlara etkisinin yeniden ele alınmasını ifade ediyor. Düşük gelirli emeklilere yönelik sosyal destek seçeneğinde ise maaş artışının yanında ek yardımların devreye girmesi konuşuluyor.
Haberde, bu seçeneklerden herhangi birinin kesinleştiğine ilişkin resmî açıklama bulunmadığı da belirtiliyor. Seyyanen zam seçeneğinin bütçeye getireceği maliyet, değerlendirmelerde öne çıkan başlıklardan biri olarak aktarılıyor.
GETAD ve kademeli emeklilik başlığı
Emeklilere yönelik olası düzenlemede sosyal yardımlar için Gelir Tamamlayıcı Aile Destek Sistemi (GETAD) da anılıyor. Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı tarafından hazırlıkları sürdürülen bu sistem kapsamında düşük gelirli emeklilere kira, elektrik ve abonelik giderleri için destek sağlanması seçenekler arasında yer alıyor.
Taslak çalışmada desteklerden yararlanacak kişilerin belirlenmesinde gelir durumunun dikkate alınması öngörülüyor. En düşük emekli aylığının da değerlendirmede kullanılabilecek ölçütlerden biri olduğu belirtiliyor. Öte yandan, Ateş’in aktardığı kulis bilgilerine göre hükümet ve AK Parti kanadında yıl sonuna kadar kademeli emekliliğe yönelik bir çalışma bulunmuyor.
Bu nedenle yeni düzenlemenin, kademeli emeklilikten çok maaşlar arasındaki farklar ve gelir artırıcı destekler üzerinde yoğunlaşabileceği değerlendiriliyor. Ancak düzenlemenin tek paket halinde mi hayata geçirileceği ve hangi emekli gruplarını kapsayacağı henüz netleşmiş değil.
Bu içerik bilgilendirme amacı taşır. Yatırım tavsiyesi değildir.
Temsili illüstrasyon
Kaynak: Ekonomim.
