Tarım ve Orman Bakanlığı, uzun süredir gündemde olan “ekilmeyen tarım arazilerinin üretime kazandırılması” düzenlemesini bugün itibarıyla yürürlüğe koydu. Karara göre, iki yıl üst üste işlenmeyen araziler, maliklerinin başvuru yapmaması halinde kira bedeli karşılığında üreticilere tahsis edilecek. Bakanlık, 2024 yılı itibarıyla 300 bin dekardan fazla atıl arazi tespit etti.
Başvuru İçin 45 Gün Süre
Yeni düzenleme kapsamında, arazisinin kiralanmasını istemeyen maliklerin bugünden itibaren 45 gün içinde il veya ilçe tarım müdürlüklerine başvurması gerekiyor. Başvuru yapılmazsa, söz konusu araziler otomatik olarak kiralama kapsamına alınacak. Bakanlık bünyesinde oluşturulan Arazi Tespit Komisyonları, kadastro verileri, uydu görüntüleri ve saha incelemeleriyle işlenmeyen arazileri belirledi. Çalışmalar sonucunda:
- 25 bin 328 parsel atıl arazi tespit edildi.
- Toplam büyüklük 300 bin dekarı aştı.
- Bölgesel örneklerde; Antalya’da 4 bin 300 dekar, Konya’da 10 bin dekar ve Kayseri’de 1.650 parsel boş tarım arazisi kayda geçti.
Kiralamalarda Öncelik ve Usuller
Tarım arazisini kiralamak isteyen üreticiler, “Tarım Arazisi Kiralama Talep Formu” ile il tarım müdürlüklerine şahsen veya TADEBİS (Tarım Arazileri Değerleme ve Edindirme Bilgi Sistemi) üzerinden başvuru yapabilecek.
- Öncelik grupları: Arazinin bulunduğu köy/mahallede yaşayan çiftçiler, sivil toplum kuruluşları ve meslek odaları.
- Teklif yöntemi: Birden fazla talep gelmesi halinde en yüksek teklifi veren kişi veya kurum kiralama hakkını kazanacak.
- Kira bedeli: Bölgedeki benzer arazilerin rayiç bedelleri dikkate alınarak komisyonca belirlenecek.
Gelir Dağıtımı ve Denetimler
Kira gelirleri herhangi bir kesinti yapılmadan doğrudan arazi sahiplerine ödenecek. Arazi sahibinin vefat etmiş olması veya miras paylaşımının tamamlanmaması halinde, kira gelirleri kamu bankalarında açılacak özel hesaplara yatırılacak. Bu hesaplarda biriken tutarlar üçer aylık vadeli mevduatla nemalandırılacak. Kiralanan arazilerde yalnızca tarımsal üretime izin verilecek. Tarım dışı kullanım tespit edilirse sözleşme iptal edilecek ve ilgili kişi yeniden kiralama hakkını kaybedecek. Bakanlık, uygulamanın sağlıklı yürütülmesi için sıkı denetimler gerçekleştirecek.
Amaç: Atıl Arazileri Ekonomiye Kazandırmak
Düzenleme ile Türkiye’nin ekilmeyen tarım arazilerinin ekonomiye kazandırılması ve üretim kapasitesinin artırılması hedefleniyor. Uzmanlara göre bu uygulama, hem gıda arz güvenliğine katkı sağlayacak hem de atıl durumda kalan arazilerden sahiplerinin kira geliri elde etmesine imkan tanıyacak.