Türkiye’nin dış ticaret performansında şubat ayında dikkat çekici bir ayrışma yaşandı. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre ihracat ve ithalat birim değer endeksleri artarken, miktar endekslerinde düşüş görüldü. Bu tablo, dış ticarette fiyat etkisinin öne çıktığını, ancak hacim tarafında zayıflama yaşandığını ortaya koydu.
İhracatta fiyat arttı, miktar geriledi
Şubat ayında ihracat birim değer endeksi yıllık bazda yüzde 12,7 artış gösterdi. Alt kalemlerde:
- İmalat sanayi: %13,3 artış
- Gıda, içecek ve tütün: %12,5 artış
- Hammaddeler: %9,7 artış
- Yakıtlar: %6,8 düşüş
Buna karşılık ihracat miktar endeksi yüzde 10,1 geriledi. Özellikle yakıt ihracatındaki yüzde 35,6’lık düşüş dikkat çekti.
İthalatta da benzer tablo
İthalat tarafında da benzer bir eğilim gözlendi. İthalat birim değer endeksi yüzde 5 artarken, miktar endeksi yüzde 1,3 geriledi.
- İmalat ürünleri ithalatı: %6,1 arttı
- Yakıt ithalatı: %5,6 azaldı
- Hammaddeler: %6,6 düştü
Bu durum, iç talep ve üretim dinamiklerinde sektörel farklılaşmaya işaret ediyor.
Dış ticaret haddinde iyileşme
Fiyat endekslerindeki değişim, dış ticaret haddine de olumlu yansıdı. 2025 Şubat ayında 86,4 olan dış ticaret haddi, 2026 Şubat ayında 92,7’ye yükseldi. Bu artış, Türkiye’nin ihracat fiyatlarının ithalat fiyatlarına göre daha hızlı yükseldiğini ve dış ticaret dengesinde göreli bir iyileşme yaşandığını gösteriyor.
Arındırılmış veriler ne söylüyor?
Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış verilere göre:
- İhracat miktar endeksi aylık bazda %0,1 azaldı
- İthalat miktar endeksi %0,7 arttı
Bu veriler, kısa vadede ihracatta yatay bir seyir, ithalatta ise sınırlı bir toparlanmaya işaret ediyor. Şubat ayı verileri, dış ticarette fiyat bazlı büyümenin öne çıktığını ancak miktar tarafında zayıflığın sürdüğünü ortaya koyuyor. Küresel talep koşulları ve enerji fiyatlarındaki oynaklık, dış ticaret performansı üzerinde belirleyici olmaya devam ediyor.
