Avrupa Birliği'nin yerli üretimi desteklemeye hazırlanan düzenlemesi, İngiliz otomotiv şirketlerini zor durumda bırakıyor. Londra, Avrupa'da üretilmiş sayılmak için Brüksel ile görüşürken elektrikli araçlarda 1 Ocak 2027'de değişecek menşe kuralları da baskıyı artırıyor.
Brüksel'in sanayi planı ne getiriyor?
Avrupa Komisyonunun mart ayında sunduğu Sanayi Hızlandırma Yasası taslağı, stratejik sektörlerde Avrupa üretimini desteklemeyi amaçlıyor. Plan; kamu alımları, devlet destekli satın alma programları ve sanayi teşviklerinde Avrupa'da üretilmiş ürünlere öncelik verilmesini öngörüyor. Otomotiv, batarya, güneş enerjisi, rüzgâr enerjisi ve diğer temiz teknoloji alanları düzenlemenin kapsamına giriyor.
Önerilen kurallar kapsamında bazı elektrikli araçların kamu desteklerinden yararlanabilmesi için Avrupa Birliği içinde monte edilmesi ve belirli oranda Avrupa menşeli parça kullanması gerekecek. Komisyonun ilk taslağında, ilgili araç kategorilerinde batarya hariç fabrika çıkış değerinin yüzde 70'ine ulaşan Avrupa menşeli içerik şartı yer alıyor. Ancak bu oran bütün araçlara ve teşvik programlarına aynı şekilde uygulanmıyor.
İngiltere neden müzakere yürütüyor?
İngiltere hükümeti, 28 Ekim'de parlamentoya verdiği yanıtta Avrupa Komisyonu ile müzakerelerin sürdüğünü doğruladı. Hükümet, yeni kuralların İngiliz otomotiv sanayisine ve iki taraf arasında bütünleşmiş üretim zincirlerine zarar verebileceğini belirtti. Taraflar, üreticilerin yatırım kararlarını etkileyen belirsizliklerin giderilmesi için çözüm arıyor.
Londra yönetimi, İngiltere'de üretilen araç ve parçaların da belirli şartlar altında Avrupa menşeli kabul edilmesini istiyor. İngiltere'den yapılan son açıklamada, hükümetin Avrupa Komisyonu, üye ülkeler ve Avrupa Parlamentosu temsilcileriyle görüşme yürüttüğü belirtildi. Sanayi Bakanı Jonathan Reynolds da 27 Ekim'de tarafların çözüm bulmak için kapsamlı müzakereler yaptığını söyledi.
2027 menşe kuralı ek baskı yaratıyor
İngiliz otomotiv sektörünün karşı karşıya bulunduğu belirsizlik yalnızca yeni sanayi teşvikleriyle sınırlı değil. İngiltere ile Avrupa Birliği arasındaki Ticaret ve İşbirliği Anlaşması kapsamında elektrikli araçlara uygulanacak menşe kurallarının 1 Ocak 2027'de değişmesi planlanıyor. Bu değişiklik, özellikle batarya ve araç bileşenlerinin üretildiği ülkelere ilişkin şartları daha önemli hale getiriyor.
Menşe kuralları, bir otomobilin İngiltere ile Avrupa Birliği arasında tercihli gümrük tarifelerinden yararlanıp yararlanamayacağını belirliyor. Gerekli yerel içerik oranlarının sağlanamaması halinde bazı araçlar gümrük vergisi avantajını kaybedebilir. Batarya hücrelerinde Asya kaynaklı ürünlere bağımlılık, üreticilerin bu şartları karşılamasını zorlaştırabilecek unsurlar arasında bulunuyor.
Kaynakta, Türkiye'deki otomotiv üreticileri ve yan sanayi şirketlerinin de bu tabloyu yakından izlediği belirtiliyor. Avrupa Birliği'nin üretim şartlarını sıkılaştırma planı, yeni rekabet koşulları doğurabilir; ancak mevcut taslaktan hareketle Türk üreticilerin tamamının teşviklerin dışında kalacağı sonucu çıkarılmıyor.
Bu içerik bilgilendirme amacı taşır. Yatırım tavsiyesi değildir.
Temsili illüstrasyon
Kaynak: Dunya Gazetesi.
